سبط ابن الجوزي ( مترجم : محمدرضا عطائى )
304
تذكرة الخواص ( شرح حال و فضائل خاندان نبوت ) ( فارسي )
( 1 ) اصمعى مىگويد : من آن را ديدم و هجده بند داشت . وقتى كه دو سپاه به هم رسيدند ، كسى نزد ابو جعفر رفت از او پرسيد : چه خبر ؟ او گفت : محمد فرار كرد ، ابو جعفر گفت : دروغ مىگويى ، ما خاندان اهل فرار نيستيم . ( 2 ) ابن سعد در « طبقات » مىگويد : هند ، مادر محمد بن عبيد اللّه ، دختر ابو عبد بن عبد اللّه ابن زمعة بن اسود بن مطّلب بود ، و كنيهء او ابو عبد اللّه و او از جمله طبقهء پنجم از تابعان اهل مدينه مىباشد . ( 3 ) ابن سعد گويد : محمد ، پسرى به نام عبد اللّه داشت كه هشام بن عمر او را در بلاد كشمير در معركهاى كشت و پسر ديگرش به نام على در زندان مصر از دنيا رفت و فرزند ديگرش به نام حسن كه او را موسى بن عيسى بن موسى بن محمد بن على بن عبد اللّه بن عباس در فخ به وضع بدى كشت ، و دخترش فاطمه كه با پسر عموزادهاش حسن بن ابراهيم ابن عبد اللّه بن حسن بن حسن بن على ( ع ) و دختر ديگرش زينب كه با محمد بن سفّاح ازدواج كرد كه ابو جعفر او را با عيسى بن موسى به جنگ محمد فرستاده بود كه در شب قتل پدرش با وى همبستر شد و بعد كه محمد بن سفّاح مرد وى با عيسى بن على بن عبد اللّه بن عبّاس ازدواج كرد و از او كه جدا شد با محمد بن ابراهيم بن محمد بن على بن عبد اللّه بن عبّاس ازدواج كرد و بعد كه از او جدا شد ، ابراهيم بن حسن بن زيد بن حسن بن على بن ابى طالب ( ع ) او را به همسرى گرفت و مادر تمام فرزندان محمد كه نام برديم ، ام سلمه دختر محمد بن حسن بن حسن بن على بن ابى طالب ( ع ) بود . و پسر ديگرش به نام طاهر ، مادرش فاخته دختر فليح از اولاد زبير بن عوام بود و ابراهيم كه مادرش ام ولد بود ، محمد ، سند حديثى خود را به نافع غلام عبد اللّه بن عمر و ديگران مىرساند و از ايشان حديث نقل مىكرد . ( 4 ) شهادت ابراهيم بن عبد اللّه برادر محمد بن عبد اللّه مورّخان مىگويند : منصور در همان سال شروع به ساختن بغداد كرد ، در آن ميان كه او مشغول ساختن بود ناگاه خبر قيام ابراهيم بن عبد اللّه در بصره به او رسيد كه او بر اهواز و فارس سيطره يافته و نيروى زيادى به هم رسانده و مردم به او گرايش يافتهاند و چون محمد